Nowelizacja prawa telekomunikacyjnego

Katowice - 6 maja 2013

W dniu 22 marca 2013 r. weszła w życie nowelizacja Prawa telekomunikacyjnego, która została uchwalonana na podstawie dwóch dyrektyw unijnych: 2009/136/WE – tzw. „Praw Obywateli”i 2009/140/WE – tzw. „Lepszych Uregulowań Prawnych”. Celem obu dyrektyw jest wzmocnienie ochrony prywatności użytkowników internetu. Unia Europejska uznała, że śledzenie użytkowników za pomocą plików cookies jest zagrożeniem dla ich prywatności.

Co daje nam istnienie „cookies” („ciasteczek”) w naszych komputerach?


Bez nich życie w Internecie byłoby uciążliwe, ponieważ przeglądarka nie pamiętałaby Naszych preferencji, czy ostatniego miejsca Naszego pobytu na danej stronie. Z tego samego powodu odwiedzana przez Użytkowników kilkakrotnie strona serwowałaby w kółko te same reklamy. Stąd też, Komisja Europejska uznała, że musimy o instalacji ciasteczek wiedzieć jak najwięcej.

Aby działanie związane z istnieniem „cookies” było jak najmniej uciążliwe, w nowej ustawie proponuje się, aby Użytkownik mógł wyrazić zgodę za pomocą ustawień przeglądarki. Przyjęta została zasada, że każdy Użytkownik musi być powiadomiony o kwestii i działaniu „cookies”. Od chwili uzyskania informacji o „cookies” każda Nasza decyzja, czy nawet jej brak, będzie wyrazem świadomego aktu woli.

Rząd Polski uregulował kwestię plików cookies w art. 173 ustawy - Prawo telekomunikacyjne:

Art. 173.  1. 
Przechowywanie informacji lub uzyskiwanie dostępu do informacji już przechowywanej w telekomunikacyjnym urządzeniu końcowym abonenta lub użytkownika końcowego jest dozwolone, pod warunkiem że: 

1) abonent lub użytkownik końcowy zostanie uprzednio bezpośrednio poinformowany w sposób jednoznaczny, łatwy i zrozumiały o: 

a) celu przechowywania i uzyskiwania dostępu do tej informacji, 

b) możliwości określenia przez niego warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do tej informacji za pomocą ustawień oprogramowania zainstalowanego w wykorzystywanym przez niego telekomunikacyjnym urządzeniu końcowym lub konfiguracji usługi; 

2) abonent lub użytkownik końcowy, po otrzymaniu informacji, o których mowa w pkt 1, wyrazi na to zgodę; 

3) przechowywana informacja lub uzyskiwanie do niej dostępu nie powoduje zmian konfiguracyjnych w telekomunikacyjnym urządzeniu końcowym abonenta lub użytkownika końcowego i oprogramowaniu zainstalowanym w tym urządzeniu. 

2. Abonent lub użytkownik końcowy może wyrazić zgodę, o której mowa w ust. 1 pkt 2, za pomocą ustawień oprogramowania zainstalowanego w wykorzystywanym przez niego telekomunikacyjnym urządzeniu końcowym lub konfiguracji usługi. 

3. Warunków, o których mowa w ust. 1, nie stosuje się, jeżeli przechowywanie lub uzyskanie dostępu do informacji, o której mowa w ust. 1, jest konieczne do: 

1) wykonania transmisji komunikatu za pośrednictwem publicznej sieci telekomunikacyjnej; 

2) dostarczania usługi telekomunikacyjnej lub usługi świadczonej drogą elektroniczną, żądanej przez abonenta lub użytkownika końcowego. 

4. Podmioty świadczące usługi telekomunikacyjne lub usługi drogą elektroniczną mogą instalować oprogramowanie w telekomunikacyjnym urządzeniu końcowym abonenta lub użytkownika końcowego przeznaczonym do korzystania z tych usług lub korzystać z tego oprogramowania, pod warunkiem że abonent lub użytkownik końcowy: 

1) przed instalacją oprogramowania zostanie poinformowany bezpośrednio, w sposób jednoznaczny, łatwy i zrozumiały, o celu, w jakim zostanie zainstalowane oprogramowanie, oraz sposobach korzystania przez podmiot świadczący usługi z tego oprogramowania; 

2) zostanie poinformowany bezpośrednio, w sposób jednoznaczny, łatwy i zrozumiały, o sposobie usunięcia oprogramowania z telekomunikacyjnego urządzenia końcowego użytkownika lub abonenta; 

3) przed instalacją oprogramowania wyrazi zgodę na jego instalację i używanie. 


Jak wynika z przytoczonego artykułu, komunikat powinien być dobrze widoczny i zrozumiały dla odbiorcy, tak aby mógł on mieć możliwość podjęcia
świadomej decyzji. Użytkownik może, zgodnie z art. 173 ust. 2, wyrazić zgodę za pomocą ustawień przeglądarki. Nie oznacza to jednak, że wystarczy udzielić informacji o tej możliwości, aby spełnić wymogi prawne. Należy więc zapytać
w wyraźny sposób Użytkownika odwiedzającego np. stronę sklepu o zgodę na umieszczenie plików, przy czym zgoda ta nie może być domniemana lub dorozumiana z oświadczenia woli o innej treści. Dodatkowo Prawodawca umożliwił wyrażenie zgody za pomocą drogi elektronicznej, np. za pomocą pola wyboru “tak” lub “nie”, pod warunkiem jej utrwalenia i potwierdzenia przez samego Użytkownika.

Według rzecznika Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji - Artura Koziołka - nie wszystkie sytuacje wymagają jednak informacji, co wiąże się z różnorodną możliwością wykorzystywania „cookies”. Bez specjalistycznej, informatycznej wiedzy trudno będzie jednak przyporządkować „cookies” do kategorii wymagającej lub niewymagającej notyfikacji. Zatem zgoda Użytkownika nie jest konieczna do wykonania transmisji komunikatu za pośrednictwem publicznej sieci telekomunikacyjnej oraz do dostarczania usługi telekomunikacyjnej lub usługi świadczonej drogą elektroniczną, żądanej przez abonenta lub użytkownika końcowego.

W razie niedostosowanie się do istniejących przepisów Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej, w drodze decyzji, nałoży karę w wysokości do 3 % przychodu ukaranego podmiotu, osiągniętego w poprzednim roku kalendarzowym.

Podsumowując, d
otychczasowe przepisy dotyczące plików „cookies” zawierały obowiązek umożliwienia wyrażenia sprzeciwu wobec ich stosowania (tj. opt-out). Nowe zapisy przewidują uprzednią zgodę użytkownika na instalację plików „cookies”, przy czym musi mieć ona charakter wyraźny i być świadomym działaniem klienta (tj. opt-in). Ustawodawca daje nam jednak możliwość zaakceptowania ich za pomocą ustawień przeglądarki, co stanowi łatwiejsze i bardziej praktyczne rozwiązanie.



Opracował:

dr Piotr Jankowski

radca prawny